Amerikan Time dergisi, dokuzuncu kez Türkiye'den bir ismi kapağına taşıdı. Türkiye Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan, derginin 28 Kasım tarihli Avrupa, Asya ve Güney Pasifik baskılarının kapağında yer aldı. 'Erdogan's Way - Erdoğan'ın yolu' başlığını kullanan dergi, kapakta "Türkiye'nin kökenli lideri, laik, demokratik, Batı yanlısı ülkesini bölgesel bir güç olarak inşa etti... Peki onun örneği Arap Baharı'nı kurtarabilir mi?" ifadelerine yer verdi.

Bobby Ghosh'un kaleme aldığı 'Erdoğan'ın Anı' başlığını taşıyan yazı ise Erdoğan'ın Mısır'da karşılanmasıyla başlıyor, Türkiye Başbakanı'nın rock starlar gibi karşılandığını belirtiyor ve binlerce kişinin havalanına ellerinde Erdoğan posterleriyle geldiğini aktarıyor.

Havaalanında 'Erdoğan, gerçek Müslüman ve korkusuz', 'Türkiye ve Mısır tek yumruk' sloganları yükselirken, Ghosh totaliter rejimlerin konuklarını suni kalabalık oluşturarak karşıladıklarını ancak Kahire'deki yönetimin Arap dünyasında gerçekten popüler olan Erdoğan'ı karşılamak için insan toplamaya ihtiyacı olmadığına değiniyor.

Yazıda, Zogby International ile Maryland Üniversitesi'nin 2010 yılında yaptığı bir ankete yer verildi. Ankete göre, Araplar arasında Erdoğan en fazla hayran olunan dünya lideri.

İlk zaferi Kahire

Ghosh, Kahire ziyaretini Kuzey Afrika'daki ilk zafer olarak tanımlıyor, Tunus ve Libya'daki karşılamaları hatırlatıyor.

Ghosh'a göre Erdoğan, ABD'ye karşı eleştirilerine rağmen Başkan Barack Obama tarafından Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurul toplantısında övüldü. ABD Başkanları ile Arap caddelerinin aynı fikirde olmasına her zaman rastlanmayacağına değinilen yazıda şu ifadeler var:

Türkiye'nin saygınlığını çok fazla artırdı

"Mısır, Tunus ve Libya'da kalabalıkların Erdoğan'ın adıyla tezahürat yapması gibi, Obama da eski diktatörlüklerin küllerinden doğan yeni hükümetlerin, Başbakan Erdoğan'ın 8 yılda oluşturduğuna çok fazla benzemesini istiyor.

Erdoğan, Türkiye'nin uluslararası saygınlığını çok fazla artırdı, her şeye gücü yeten askeri dizginledi, kişibaşı geliri üçe katlayan ve girişimcilerin önünü açan ekonomi politikaları takip etti ve birçok yönden Batı yanlısı konumunu korudu.

Erdoğan, bu bir gerçek, ara sıra, siyasi rakiplerini ezerek, düşmanlarını hapislere göndererek, medyayı yıldırarak otokratik bir çizgi de ortaya koydu. Türkiye ve Batıdaki birçok siyasi uzman onun anayasayı yeniden yazma arzusunun kendisinde daha fazla güç toplamayı amaçladığından şüpheleniyor.

Ancak hayranlarına göre bu kusurları başarılarının yanında çok sönük kalıyor. Demokratik, ekonomik açıdan yükselen ve uluslararası arenada hayranlık duyulan bir ülke olarak Türkiye, yıllardır altında yaşadıkları otoriter yönetim ve yoksulluktan sıyrılmakta olan insanlar açısından dayanılmaz cazibeye sahip.

Birçok Ortadoğulu'nun bakışında Türkiye'nin belki de en büyük erdemi, Türk modelinin İslami kökenli olması: Erdoğan ve partisi, ülkenin dini ve muhafazakar sınıflarının geleneksel desteğini alıyor ve laik mutlakıyetçiler tarafından da şüpheyle bakılıyor.

Arap İslamcılar da Batılılar da hayran

Arap İslamcılar açısından Türkiye'nin başarısı ise dini köklerinden ayrılmadan ülkelerini modernize edebileceklerinin bir kanıtını oluşturuyor. Erdoğan'ın Batılı hayranları ise buna başka bir açıdan bakıyor: Onlara göre Türkiye'nin başarısı, siyasi İslam'ın, illa ki modernitenin düşmanı olması gerekmediğini gösteriyor.

Erdoğan'ın yolunun siyasi başarı getirip getirmediğinin kanıtı aranıyorsa, AK Parti'nin son seçimlerdeki başarısına bakmak gerekiyor. İzlediği yol, Mısır, Tunus ve Libya'yı Türkiye'nin şu an keyfini çıkardığı siyasi istikrar ve ekonomik güce taşıyabilir mi? Erdoğan, Arap devletlerinin kendi başarısına özenme gayreti içinde olup olmadığı konusunda ikircikli. Erdoğan, New York'u ziyareti sırasında Time'a verdiği demeçte, 'Eğer yardımımızı istiyorlarsa onlara ihtiyaç duydukları yardımı sağlayacağız, sistemimizi ihraç etme yönünde bir mentaliteye sahip değiliz' demişti.

Ancak Erdoğan, Arap baharı devletlerinin potansiyel liderlerine açılmayı da reddetmiyor: 'Oralardaki devlet başkanları adayları ve yeni siyasi partilerle görüşmeyi istedim ve durumu kavramak için birçok kişiyle biraraya gelme fırsatına eriştim'."

'Erdoğan bizim dilimizi konuşuyor'

Arap Baharı'nın yaşandığı ülkelere Erdoğan'ın verdiği mesajları aktaran Ghosh, Türk başbakanın bir Mısır kanalında sarfettiği laikliği öven sözleri hatırlatıyor. Yazar, laiklik açıklamasının Müslüman Kardeşler içindeki bazı gruplarda şok etkisi yarattığını belirtiyor, köklerini laik demokratik geleneklerden alan 'Türk İslamizmi'nin bölgeye kolayca ihraç edilemeyeceğinin altını çiziyor.

Ancak, buna rağmen birçok Arap politikacı Erdoğan'ı kendine model olarak alıyor; Müslüman Kardeşlerin üst düzey liderlerinden Essam Erian "Erdoğan ceket giyiyor ama aynı zamanda camide dua ediyor, bu bizim örnek alabileceğimiz birşey", Tunus'taki İslamcı Ennahda Partisi'nin liderlerinden Abdülhamit Celazzi "Erdoğan bizim dilimizi konuşuyor. Bu yüzden ne zaman bir şeyler söylese, dinliyoruz" diyor.

Batıdaki endişelere rağmen Türkiye'nin İran olmadığını ve eleştirilerin haksız çıktığını dile getiren Ghosh, "Üniversitelerde başörtüsü yasağının sessizce ortadan kaldırılması haricinde Erdoğan'ın politikalarını Atatürk'ün laik mirasına bir saldırı olarak nitelemek çok güç" ifadesini kullanıyor.

İran'a değil Rusya'ya benzeyebilir

Erdoğan'a yönelik eleştiriler arasında son seçimlerden bu yana otoriter eğilimin artması, acımasız söylemlerle rakiplerinin burunlarını yere sürtmekten çekinmemesi, alıngan olması, darbe konusunda 'paranoyak' olduğu sıralanıyor.

Ghosh'a göre, Erdoğan Türkiye'nin özgürlüklerde Avrupa ülkeleriyle eşit olarak görülmesini istiyor ancak hükümet 68 gazeteciyi darbe planladıkları gerekçesiyle hapse attı.

Yeni anayasa sürecinde muhaliflerin, Erdoğan'ın gücü cumhurbaşkanlığı makamında toplayıp sonra da Çankaya Köşkü'ne çıkacağı yönünde kaygılar beslediğini aktaran yazar, Erdoğan ile Cumhurbaşkanı Abdullah Gül'ün yer değiştirme ihtimalinin Türkiye'nin yeni İran değil, yeni Rusya mı olacağı korkularına yol açtığını dile getiriyor.

Erdoğan'ın Britanya hayali

Bobby Ghosh, yazısında Türkiye-Avrupa Birliği ilişkileri, Mavi Marmara baskını, Ankara-Tel Aviv ilişkileri, Ankara-Şam ilişkileri ve Türkiye'nin ekonomik göstergelerine de değiniyor. Yazara göre, İsrail ve Suriye ile ilişkilerdeki kopuş Erdoğan'ın bölgesel arabulucu olma umutlarına zarar verdi, ABD için de durum daha karışık hale geldi.

Erdoğan'ın izlediği Ortadoğu ve Kuzey Afrika politikasının kaçınılmaz olarak 'Yeni Osmanlıcılık' olarak tanımlandığını belirten Ghosh, Türkiye'nin Balkanlar, Doğu Avrupa ve Arap ülkelerinin İstanbul'a bir rehber olarak baktığı İngiliz Milletler Topluluğu'na benzer bir yapılanma hayal ettiğini yazıyor.

'Arap Baharı'ndaki liderliğinden düşebilir

Yazar, şu ifadeleri kullanıyor: "Uzun süre öncede ortadan kalkmış ve çok daha yası tutulmayan bir imparatorluğu hatırlatmanın, dış politika için bir temel oluşturamaz. Arap baharından ortaya çıkan yeni Ortadoğu'da etki yarışı sert geçmek zorunda. İran, Mısır ve Suudi Arabistan bölgenin geleneksel güçleri. Pastada ABD ve Avrupalı parmaklar da var. Nispeten yeni oyuncular Çin ve Hindistan da bölgede giderek artan ekonomik çıkarlara sahipler. Mısır ve Libya'da zaten büyük yatırımları olan Türkiye'nin Arap Baharı ülkelerindeki üstünlüğünü muhafaza etmesi zor olacak."

Erdoğan dokuzuncu Türkk

Kapağına taşıdığı kişilerle tüm dünyada konuşulan Amerikan Time dergisi, daha önce Türkiye'den Mustafa Kemal Atatürk, İsmet İnönü, Şükrü Saraçoğlu, Adnan Menderes, Mehmet Ali Ağca, Naim Süleymanoğlu, Mine Karakaş ve Mehmet Öz'ü kapak yapmıştı.