Demokratik Toplum Partisi (DTP) Anayasa Mahkemesi tarafından oybirliğiyle kapatıldı. Karar, ‘eylemleri yanında, terör örgütüyle olan bağlantıları da değerlendirildiğinde devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğüne aykırı nitelikteki fiillerin işlendiği bir odak haline geldiği’ gerekçesine dayandırıldı.

Mahkeme, arayarında belediye başkanlarının da bulunduğu 37 isim hakkında beş yıllık siyasi yasak getirirken, bu kapsama giren partinin Genel Başkanı Ahmet Türk ile eski Eşbaşkan Aysel Tuğluk’un milletvekilliklerini de düşürdü. Türk ile Tuğluk’un milletvkillikleri karar Resmi Gazete’de yayımlandıktan sonra düşecek. İki isim de bundan böyle herhangi bir parti grubuna üye olamayacak.

Hukukun yükü

Anayasa Mahkemesi Başkanı Haşim Kılıç, DTP dosyasının gündeme alınma zamanlamasıyla demokratik açılım süreci arasında bağlantı kurulmasını eleştirdi, “Hukukun yükünü mahkemeler çeker. Siyasetçilerin yükünü de siyasetçilerin çekmesi lazım” diye konuştu.

DTP kararını alırken Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin (AİHM) İspanya’da kapatılan Herri Batasuna partisi ile ilgili kararını da dikkate aldığını söyleyen Mahkeme Başkanı Kılıç, isim vermeden Başbakan Yardımcısı Cemil Çiçek’in DTP’nin durumunu Batasuna’ya benzeten açıklaması için ‘talihsiz açıklama’ ifadesini kullandı.

Anayasa Mahkemesi Yargıtay Başsavcılığı’nın 16 Kasım 2007’de ‘bölücü eylemlerin odağı olduğu’ iddiasıyla DTP aleyhine açtığı davanın esastan görüşmesini dördüncü gününde tamamladı.

9 saatlik tartışmaların ardından kameraların önüne çıkan Mahkeme Başkanı Haşim Kılıç, yapılan görüşmeler sonunda, DTP’nin, eylemleri yanında, terör örgütüyle olan bağlantıları da değerlendirildiğinde, devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğüne aykırı nitelikteki fiillerin işlendiği bir odak haline geldiği anlaşıldığından, Anayasa’nın 68 ve 69. maddeleriyle 2820 Sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun 101 ve 103. maddeleri gereğince kapatılmasına karar verildiğini açıkladı.

Resmi Gazete’de çıkınca

Partinin tüzel kişiliğinin kapatma kararının çıktığı dünden itibaren geçersiz olacağını söyleyen Haşim Kılıç, beyan ve eylemleriyle partinin kapatılmasına neden olan ve bu nedenle siyasi yasak getirilenler arasında DTP Genel Başkanı ve Mardin Milletvekili Ahmet Türk ile Diyarbakır Milletvekili Aysel Tuğluk’un milletvekilliklerinin karar Resmi Gazete’de yayınlandıktan sonra düşeceğini açıkladı. Tuğluk ve Türk, bundan sonra bağımsız olarak seçime girip TBMM’ye girebilecek, ama herhangi bir parti grubuna üye olamayacak.

Mahkeme Başkanı Kılıç’ın açıkladığı listede belediye başkanları Necdet Atalay (Batman), Ferhan Türk(Mardin’in Kızıltepe içlesi), Selim Sadak (Siirt) ve Aydın Budak (Şırnak’ın Cizre İlçesi) yer alıyor. Belediye başkanları İçişleri Bakanlığı kapatma kararını gerekçe göstererek haklarında bir işlem yapmadığı takdirde görevlerine bağımsız olarak devam edebilecek.

DTP kapatılan 27’nci parti

DTP, Türkiye’de çok partili siyasal hayata geçildikten sonra kapatılan 27. parti olarak tarihteki yerini aldı. Çok partili siyasal hayata geçilen 1946 yılından sonra kurulan Millet Partisi, 26 Ocak 1954’de kapatıldı. 27 Mayıs 1960 ihtilalinden sonra iktidardan uzaklaştırılan Demokrat Parti de Ankara Asliye Ceza Mahkemesi’nce 20 Haziran 1960’da kapatıldı.

1960 ihtilali sonras ında kurulan Anayasa Mahkemesi, tüm partilerin feshedildiği 12 Eylül 1980 tarihine kadar altı parti hakkında açılan davalarının tümünde kapatma kararı verdi. 12 Eylül darbesinin ardından 1983’de yeniden siyasi partilerin kurulmasına izin verildikten sonra 18 parti Anayasa Mahkemesi tarafından kapatıldı. Mahkeme, aralarında DYP’nin de bulunduğu 17 siyasi partinin kapatılması talebiyle açılan davaları ise reddetti.

1960 darbesi sonrası normal normal siyasal hayata geçildikten sonra Anayasa Mahkemesi tarafından kapatılan partiler ve kapatma tarihleri şöyle:

İşçi-Çiftçi Partisi (1968), Milli Nizam Partisi (1971), Türkiye İleri Ülkü Partisi ( 1971), Türkiye İşçi Partisi ( 1971), Büyük Anadolu Partisi (1972),Türkiye Emekçi Partisi (1980), Büyük Anadolu Partisi ( 1992), Sosyalist Parti (1992), Yeşiller Partisi (1994), Halk Partisi (1991), Türkiye Birleşik Komünist Partisi (1991), Halkın Emek Partisi (1993), Özgürlük Demokrasi Partisi (1993), Sosyalist Türkiye Partisi (1993), Demokrasi Partisi (1994), Demokrat Parti-2 (1994), Demokrasi ve Değişim Partisi (1996), Diriliş Partisi (1996), Emek Partisi (1997), Sosyalist Birlik Partisi (1994), Refah Partisi (1998), Demokratik Kitle Partisi (1999), Fazilet Partisi (2001), Halkın Demokrasi Partisi (2003) Demokratik Toplum Partisi (11 Aralık 2009).